Đẩy mạnh cải cách hành chính nhờ công nghệ số

<p style="text-align: justify;">Không còn cảnh vượt sóng đi tàu gần một giờ vào trung tâm để làm thủ tục đất đai hay cán bộ vùng cao “ngập” trong đống văn bản, ký số thủ công sau sáp nhập. Từ hải đảo Quảng Ninh đến miền núi phía Tây Đà Nẵng, công nghệ số đang góp phần đưa dịch vụ công chạm tới từng người dân một cách thuận tiện, minh bạch nhất.</p>

Trước đây, mỗi lần cần làm thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất, anh Nguyễn Đình Sơn ở thôn Ngọc Vừng (đặc khu Vân Đồn, Quảng Ninh) lại phải đi tàu gần một giờ đồng hồ để vào trung tâm. Nhưng nay, hành trình vất vả ấy đã lùi vào dĩ vãng. Ngay tại điểm tiếp nhận Ngọc Vừng, anh được cán bộ hướng dẫn nộp hồ sơ trực tuyến không mất phí, kết quả sau đó được bưu điện chuyển về tận nhà.

Còn tại phường Đông Triều, chị Nguyễn Thị Hồng Hoan không giấu được sự thích thú khi trải nghiệm robot hỗ trợ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công. Giọng nói thân thiện cùng màn hình trực quan giúp người dân dễ dàng tra cứu, chuẩn bị giấy tờ mà không còn tâm lý e ngại trước các thủ tục hành chính phức tạp.

Những chuyển biến ấy là kết quả từ việc Quảng Ninh quyết liệt gắn cải cách hành chính với vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và chuyển đổi số theo tinh thần Kế hoạch 02. Chính thức vận hành theo mô hình thành phố từ ngày 01/9/2026, địa phương đã rà soát toàn diện quy trình để bộ máy chạy thông suốt, không gián đoạn công việc của người dân và doanh nghiệp.

Trong 9 tháng năm 2026, Quảng Ninh đã cập nhật 1.856 thủ tục lên Cơ sở dữ liệu quốc gia. Toàn bộ 2.114 thủ tục thuộc thẩm quyền đều được thực hiện phi địa giới hành chính và niêm yết qua mã QR. 

Đáng chú ý, trong 2.055 thủ tục do bộ, ngành ban hành, thành phố đã cắt giảm khoảng 40% thời gian đối với 1.257 thủ tục; riêng nhóm sản xuất, kinh doanh có 713/1.024 thủ tục được giảm 38% thời gian, tạo đòn bẩy thiết thực thúc đẩy kinh tế số và môi trường đầu tư.

Trong tổng số 561.481 hồ sơ tiếp nhận (gồm 15.282 hồ sơ phi địa giới), toàn thành phố đã giải quyết đúng và trước hạn 561.487 hồ sơ, đạt tỷ lệ 98,6%. 

Tại trung tâm cấp xã, phường, đặc khu, tỷ lệ số hóa đầu vào đạt 100% và trả kết quả điện tử đạt 99,9%. Toàn bộ phí, lệ phí đều được thanh toán không dùng tiền mặt. 

Nền tảng số hóa cũng đi vào chiều sâu khi hơn 1,1 triệu thửa đất được chuẩn hóa, liên thông 100% dữ liệu địa chính với dữ liệu dân cư, cùng hạ tầng 5.970 trạm thu phát sóng phủ sóng 4G tới 99,6% và 5G đạt khoảng 94% dân số.

Vượt rào cản hạ tầng, dùng AI "gỡ khó" cho cán bộ vùng cao

Tại khu vực miền núi phía Tây Đà Nẵng, chuyển đổi số lại góp phần thu hẹp khoảng cách miền ngược - miền xuôi.

Sau khi sáp nhập với xã Trà Vinh, khối lượng công việc tại xã vùng cao Trà Vân (Đà Nẵng) tăng lên đáng kể trong khi nhân lực còn mỏng. 

Hơn một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp với cường độ "thực chiến", anh Hồ Trung Tơn, chuyên viên văn phòng UBND xã chia sẻ thực tế: nhiều công việc lặp đi lặp lại rất tốn thời gian, đặc biệt là những văn bản có nhiều phụ lục phải ký số từng phần.

Để giảm áp lực cho cán bộ cơ sở, anh Tơn cùng đồng nghiệp đã tiên phong đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào công việc hằng ngày. Theo ông Nguyễn Văn Cẩn, Bí thư Đảng ủy xã Trà Vân, AI đang trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực giúp cán bộ tóm tắt văn bản, tổng hợp báo cáo nhanh, chính xác và tiết kiệm văn phòng phẩm. 

Đồng hành với địa phương, các giảng viên từ Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật (Đại học Đà Nẵng) đã trực tiếp lên tận vùng cao tập huấn ứng dụng AI cho cán bộ và giáo viên.

Chuyển đổi số còn bén rễ trong các lớp học vùng cao như Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học Trà Leng 2 với học bạ điện tử, giáo án điện tử. 

Dù mỗi mùa mưa bão, tình trạng mất điện, đứt cáp vẫn là rào cản lớn, nhưng khát vọng bắt kịp thời đại chưa bao giờ nguội lạnh. Để xóa "vùng lõm" viễn thông, UBND thành phố Đà Nẵng đã ban hành Kế hoạch số 484/KH-UBND, triển khai lắp đặt thiết bị đầu cuối và miễn phí dịch vụ viễn thông vệ tinh Starlink trong 6 tháng cho 4 thôn và 10 điểm trường miền núi từ ngày 21/9 đến 30/9/2026.

Từ những chuyến tàu được rút ngắn nơi hải đảo Quảng Ninh đến sóng vệ tinh và trợ lý AI giữa đại ngàn Đà Nẵng, công nghệ đang thực sự trở thành "cánh tay nối dài" đắc lực. 

Khi bộ máy chính quyền hai cấp vận hành tinh gọn trên nền tảng số, người dân ở bất cứ đâu cũng đều được thụ hưởng những giá trị công bằng, văn minh và hiện đại./.