Hà Nội chuyển từ "phòng thí nghiệm" đến "thị trường công nghệ"

<p>Các phòng thí nghiệm trọng điểm, sàn giao dịch công nghệ, chợ chuyển đổi số và Quỹ đầu tư mạo hiểm đang tạo nên hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mới. Mục tiêu là không chỉ có công trình nghiên cứu, mà phải tạo ra sản phẩm, doanh nghiệp, việc làm và nguồn tăng trưởng mới cho Thủ đô.</p>

Đặt hàng giải quyết 30 bài toán lớn

Hà Nội tiên phong trong phát triển giao thông đô thị thông minh.

Với lợi thế tự nhiên của Thủ đô, nơi tập trung đông đảo các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp, đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, trong tháng 3/2026, lần đầu tiên, thành phố Hà Nội công bố danh mục 30 bài toán lớn nhằm giải quyết 4 vấn đề: Điểm nghẽn đô thị kéo dài; không gian đô thị; kiến tạo, tăng trưởng kinh tế, làm chủ công nghệ; an ninh, an sinh xã hội và phát triển bền vững.

Đây là hệ thống các vấn đề trọng tâm, có tính liên ngành, quy mô lớn và tác động sâu rộng, đòi hỏi cách tiếp cận mới để giải quyết.

Mỗi bài toán lớn được mô tả theo các nội dung chính (mang tính định hướng, không giới hạn), gồm: Hiện trạng, vấn đề đặt ra nhằm khái quát bối cảnh và những thách thức chiến lược; các câu hỏi nhằm xác định vấn đề trọng tâm cần nghiên cứu, thử nghiệm và tìm lời giải, gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; sản phẩm mới cần hình thành, định hướng các giải pháp, công nghệ, mô hình và nền tảng cần phát triển.

Trên cơ sở danh mục này, thành phố sẽ tiếp tục cụ thể hóa thành các chương trình, đề án, nhiệm vụ và dự án, đồng thời huy động hiệu quả nguồn lực của Nhà nước và xã hội để từng bước giải quyết, góp phần thúc đẩy Thủ đô phát triển nhanh và bền vững.

Trưng bày sản phẩm công nghệ tại Sàn giao dịch công nghệ Hà Nội.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, sau thời gian công bố, đến nay đã có 108 đề xuất giải quyết bài toán lớn bằng hình thức triển khai các nhiệm vụ khoa học và công nghệ.

Cơ chế đặt hàng, yêu cầu về dữ liệu đầu vào, quy trình thử nghiệm và tiêu chí đánh giá sản phẩm sẽ được minh bạch hóa nhằm thu hút những sáng kiến tối ưu nhất, phục vụ trực tiếp cho nhu cầu thực tế của xã hội.

Trước đó, đầu tháng 2/2026, Sở Khoa học và Công nghệ đã ra mắt Sàn giao dịch công nghệ Hà Nội (HanoTEX) và Chợ chuyển đổi số (DTMarket) tại tòa nhà liên cơ số 258 Võ Chí Công (phường Tây Hồ) Đây là nơi nguồn "cung" công nghệ được giao dịch, thương mại hóa và lan tỏa.

Đồng thời, thành phố công bố thành lập Công ty cổ phần Trung tâm Đổi mới sáng tạo; Quỹ đầu tư mạo hiểm. Các đơn vị này được thành lập và vận hành theo mô hình công ty cổ phần, hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC) ủy thác cho doanh nghiệp quản lý, vận hành quỹ chuyên nghiệp theo cơ chế thị trường.

Trong giai đoạn đầu hoạt động, sàn giao dịch công nghệ đã có 28 doanh nghiệp tham gia tiếp thị, trưng bày, trình diễn 112 sản phẩm, giải pháp và tổ chức các giao dịch công nghệ cụ thể...

Triển khai các cơ chế vượt rào cản

Các đại biểu thực hiện nghi thức khai trương Chợ chuyển đổi số và Sàn giao dịch công nghệ Hà Nội.

Cùng với việc ra các bài toán cụ thể, đặt hàng các chuyên gia, tổ chức, viện, trường, doanh nghiệp công nghệ, thành phố triển khai các cơ chế, chính sách khơi thông "điểm nghẽn" thể chế.

Nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới là việc cụ thể hóa Luật Thủ đô thành một hệ thống cơ chế đặc thù, tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho công nghệ phát triển.

Theo đó, các cơ chế được triển khai gồm: Thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cho các công nghệ mới; đẩy mạnh cơ chế đặt hàng, mua sắm và khoán sản phẩm số, đồng thời khai thác hiệu quả nguồn dữ liệu công; vận hành các quỹ đầu tư mạo hiểm và quỹ phát triển khoa học công nghệ.

Theo đại diện Sở Khoa học và Công nghệ, với cơ chế sandbox, các tổ chức, doanh nghiệp được phép thử nghiệm công nghệ, quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ hoặc mô hình kinh doanh mới mà pháp luật chưa có quy định hoặc có khác biệt so với quy định hiện hành.

Việc thử nghiệm được thực hiện trong điều kiện thực tế nhưng có giới hạn về phạm vi, thời gian, không gian nhằm bảo đảm kiểm soát rủi ro trong quá trình triển khai. Cơ chế này giúp doanh nghiệp có thêm điều kiện để kiểm chứng hiệu quả công nghệ, hoàn thiện sản phẩm, đánh giá khả năng thương mại hóa và rút ngắn thời gian tiếp cận thị trường.

Thành phố Hà Nội ưu tiên khuyến khích thử nghiệm các công nghệ chiến lược và các giải pháp phục vụ phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Đặc biệt, việc triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát cũng gắn với định hướng giải quyết các "bài toán lớn" và thúc đẩy đổi mới công nghệ các ngành kinh tế mũi nhọn của thành phố.

BHXH Việt Nam tăng cường sử dụng dữ liệu số trong giải quyết hưởng và chi trả các chế độ cho người dân.

Thành phố tiếp tục hoàn thiện 9 nhiệm vụ trọng điểm liên quan đến dữ liệu. Trong đó, dữ liệu đất đai - quy hoạch - xây dựng được làm sạch và liên thông với hệ thống dữ liệu dân cư, thuế để phục vụ quản trị đô thị và giải quyết thủ tục hành chính; hoàn thiện kho dữ liệu tập trung, trung tâm dữ liệu (AIDC) và trung tâm điều hành thông minh (IOC) và các nhiệm vụ quan trọng khác.

Cùng với việc làm sạch dữ liệu, hình thành và phát triển dữ liệu, thành phố đẩy mạnh việc chuyển đổi từ "số hóa hồ sơ" sang "cơ sở dữ liệu sống" thể hiện bước chuyển dịch quan trọng về tư duy quản trị dữ liệu.

Thay vì chỉ dừng lại ở việc scan hồ sơ giấy thành file số, Hà Nội yêu cầu mỗi dữ liệu trọng yếu phải có chủ sở hữu và quy trình cập nhật thường xuyên, có kiểm chứng. Cơ quan nhà nước phải chịu trách nhiệm về chất lượng dữ liệu để có thể trích xuất phục vụ việc ra quyết định tức thời. Thành phố sẽ không đầu tư phần mềm mới nếu không làm rõ được dữ liệu đầu vào, đầu ra và khả năng liên thông, nhằm giảm thiểu lãng phí và độ trễ trong xử lý hồ sơ.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Trương Việt Dũng, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã mở ra một phương thức phát triển mới cho Thủ đô. Đó là dùng khoa học để hiểu đúng bài toán; công nghệ để tạo công cụ; đổi mới sáng tạo để tạo giá trị mới; chuyển đổi số để tái cấu trúc cách chính quyền vận hành, phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Trong giai đoạn tới thành phố sẽ tập trung vào những việc lớn, làm ra sản phẩm đo đếm được, có tác động trực tiếp đến tăng trưởng và quản trị đô thị. Hà Nội đang từng bước khẳng định vị thế trung tâm đổi mới sáng tạo của cả nước, nơi công nghệ không chỉ hiện diện trong các phòng thí nghiệm mà hiện hữu trong đời sống xã hội.