Hành trình người cao tuổi làm quen với công nghệ số

<p style="text-align: justify;">Hàng ngàn người cao tuổi tại các vùng nông thôn đang tự tin hòa nhập vào môi trường số nhờ chiến dịch “Bình dân học vụ số”. Họ đã dần làm chủ công nghệ, dùng ứng dụng định danh, gọi video vượt khoảng cách hay tra cứu kỹ thuật sản xuất ngay trên smartphone.</p>

Đang làm cỏ trước sân nhà, bà Phạm Thị Hương (68 tuổi, ngụ ấp Rạch Đùng, xã Kiên Lương, An Giang) nghe tiếng chuông quen thuộc của ứng dụng Zalo từ chiếc điện thoại thông minh để trên bàn. Nhìn thấy khuôn mặt con gái cất tiếng chào từ TP.HCM qua màn hình video, ánh mắt người phụ nữ gần 70 tuổi hiện rõ niềm vui sướng.

Trước đây, với bà Hương, một chiếc điện thoại thông minh hay các thiết bị công nghệ là điều vô cùng "xa xỉ". Tâm lý ngại khó của tuổi già, thị lực giảm sút cùng trí nhớ suy giảm khiến bà luôn nghĩ mình đứng bên lề thời đại.

Tuy nhiên, với sự xuất hiện của chiến dịch "Bình dân học vụ số" cùng sự hướng dẫn cầm tay chỉ việc của lực lượng đoàn viên, thanh niên trong ấp đã làm thay đổi tất cả. Từ những thao tác chạm lướt ban đầu đầy bỡ ngỡ, bà Hương dần làm quen, biết truy cập mạng xã hội, đọc báo điện tử và gọi điện thoại thấy hình trực tiếp cho con cháu mỗi ngày.

"Bây giờ ngày nào tôi cũng vào Zalo gọi video cho con. Thấy hình ảnh trực tiếp nên đỡ nhớ con đi làm xa. Con cháu ở thành phố nắm được tình hình người thân dưới quê cũng yên tâm công tác", bà Hương chia sẻ.

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, nếu không có kỹ năng số, người dân, đặc biệt là người cao tuổi, sẽ gặp nhiều thiệt thòi khi dịch vụ công trực tuyến, thương mại điện tử và thanh toán không dùng tiền mặt phủ sóng rộng khắp. Chiến dịch "Bình dân học vụ số" ra đời chính là lời giải cho bài toán rút ngắn khoảng cách công nghệ giữa thành thị và nông thôn.

Chiến dịch "đi từng ngõ, gõ từng nhà"

Để người cao tuổi vượt qua rào cản tâm lý và không cảm thấy bị lạc hậu, phong trào được triển khai theo phương châm sát thực tế: "Đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người". Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh để người dân nhận thức rõ việc trang bị năng lực số là để phục vụ lợi ích thiết thân của chính mình.

Lực lượng đoàn thanh niên đã tỏa đi khắp các ngõ xóm, vùng sâu vùng xa để hướng dẫn người cao tuổi. Không chỉ hướng dẫn các thao tác cơ bản như bật/tắt thiết bị, người cao tuổi còn được trang bị kỹ năng thực hành, như: Thao tác trên ứng dụng định danh điện tử VNeID, truy cập dịch vụ công trực tuyến, thực hiện giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt và kỹ năng bảo vệ an toàn thông tin trên không gian mạng.

Phong trào còn lan tỏa mạnh mẽ ngay trong từng mái nhà với mô hình "gia đình số". Con cháu trực tiếp hướng dẫn ông bà, cha mẹ sử dụng các nền tảng số, tạo nên không khí học tập sôi nổi.

Tại ấp Ngã Tư (phường Tô Châu, tỉnh An Giang), bà Huỳnh Thị Nga (66 tuổi) cũng đã làm quen và sử dụng thành thạo chiếc smartphone với sự đồng hành của con gái. "Mỗi ngày lên mạng đọc báo, tôi cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích và học cách chăm sóc, bảo vệ sức khỏe cho mình lẫn gia đình. Công nghệ khiến cuộc sống của tôi thú vị hơn rất nhiều", bà Nga chia sẻ.

Ông Huỳnh Công Thành (65 tuổi, ngụ ấp Thạnh Lợi, xã Đông Hòa, An Giang ) lại coi chiếc điện thoại thông minh là vật "bất ly thân" mỗi khi ra đồng hay chăm sóc ao nuôi. Đang áp dụng mô hình kinh tế gia đình, ông Thành thường xuyên tra cứu thông tin, tìm hiểu kỹ thuật chăn nuôi, trồng trọt qua mạng internet.

"Nhờ cán bộ xã hướng dẫn, tôi đã biết cách lên mạng tra cứu kỹ thuật nuôi tôm, cua và trồng lúa hiệu quả. Việc áp dụng kiến thức mới vào thực tế giúp gia đình nâng cao năng suất và giá trị sản phẩm rõ rệt. Công nghệ thực sự rất bổ ích cho nông dân chúng tôi", ông Thành phấn khởi cho biết.

Những tiện ích thiết thực từ không gian số đã và đang tạo động lực lớn, xóa bỏ rào cản tuổi tác để người cao tuổi tại các vùng nông thôn từng bước thích ứng. Thói quen làm chủ thiết bị thông minh đang dần định hình, biến những lão nông trở thành những "công dân số" chủ động, tự tin trong thời đại mới./.