Hợp tác số Việt Nam – Malaysia mở rộng sang hạ tầng dữ liệu, AI và 5G

<p style="text-align: justify;">Việt Nam và Malaysia đang thúc đẩy hợp tác sâu rộng trong lĩnh vực chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI), hạ tầng dữ liệu và 5G, trong đó nổi bật là khả năng các doanh nghiệp Malaysia đầu tư xây dựng trung tâm dữ liệu tại Việt Nam.</p>

Chiều 15/01/2026, bên lề Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6 (ADGMIN 6) tổ chức tại Hà Nội, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng đã có cuộc làm việc song phương với Bộ trưởng Kỹ thuật số Malaysia Gobind Singh Deo. Hai bên tập trung trao đổi các định hướng hợp tác chiến lược trong phát triển hệ sinh thái số khu vực, bao gồm trung tâm dữ liệu, chuyển đổi số và AI.

Tại cuộc làm việc, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết nhiều nhà đầu tư Malaysia bày tỏ quan tâm đến thị trường trung tâm dữ liệu Việt Nam trong các chuyến thăm cấp cao gần đây. Việt Nam mong muốn Malaysia tham gia đầu tư nhằm tận dụng thế mạnh về vốn, kinh nghiệm vận hành và công nghệ.

Theo Bộ trưởng, Luật Viễn thông sửa đổi của Việt Nam đã tạo bước đột phá quan trọng khi cho phép doanh nghiệp nước ngoài được sở hữu tới 100% vốn trong lĩnh vực trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây. Quy định này có hiệu lực từ năm 2025, mở rộng cơ hội cho các nhà đầu tư quốc tế tham gia trực tiếp vào hạ tầng dữ liệu quốc gia.

Các cải cách thể chế đi kèm cũng giúp đơn giản hóa thủ tục cấp phép, tăng ưu đãi thuế và tạo môi trường đầu tư thuận lợi hơn, qua đó thúc đẩy dòng vốn vào lĩnh vực trung tâm dữ liệu – một trong những nền tảng hạ tầng quan trọng của kinh tế số.

Thị trường trung tâm dữ liệu Việt Nam hiện được đánh giá có dư địa tăng trưởng lớn. Doanh thu lĩnh vực này dự kiến đạt khoảng 2,2 tỷ USD vào năm 2025 và tiếp tục tăng trưởng trong những năm tiếp theo nhờ nhu cầu lưu trữ, xử lý dữ liệu và phát triển AI.

Việc mở cửa cho đầu tư nước ngoài diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh xây dựng hạ tầng số quốc gia. Hiện các doanh nghiệp trong nước như VNPT, FPT Telecom, CMC Telecom và Viettel vẫn chiếm phần lớn thị trường trung tâm dữ liệu, song sự tham gia của nhà đầu tư quốc tế được kỳ vọng mang lại công nghệ và chuẩn vận hành mới.

Song song với đó, các doanh nghiệp viễn thông trong nước cũng đang mở rộng quy mô. Viettel đặt mục tiêu xây dựng 24 trung tâm dữ liệu với tổng công suất 560MW vào năm 2030, nhằm đáp ứng nhu cầu hạ tầng cho chuyển đổi số toàn quốc.

Những yếu tố như tốc độ tăng trưởng kinh tế số nhanh, yêu cầu lưu trữ dữ liệu trong nước và sự phát triển mạnh của 5G đang khiến Việt Nam trở thành một trong những thị trường trung tâm dữ liệu hấp dẫn tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Về phía Malaysia, Bộ trưởng Gobind Singh Deo đánh giá cao tốc độ phát triển hạ tầng số và chuyển đổi số của Việt Nam. Ông cho rằng hợp tác số là lĩnh vực có nhiều dư địa nhất trong ASEAN, nơi các quốc gia có thể bổ trợ lẫn nhau để tận dụng cơ hội từ công nghệ mới.

Malaysia hiện đang đẩy mạnh đầu tư trung tâm dữ liệu và xem đây là xu hướng tất yếu gắn với phát triển kinh tế số và AI. Trên cơ sở đó, nước này mong muốn mở rộng hệ sinh thái trung tâm dữ liệu ra toàn bộ khu vực ASEAN, trong đó Việt Nam được coi là thị trường tiềm năng.

Hai Bộ trưởng cũng thống nhất sẽ thúc đẩy các chương trình kết nối doanh nghiệp nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp công nghệ số hai nước mở rộng đầu tư, cung cấp dịch vụ và chia sẻ kinh nghiệm chính sách.

Ngoài hạ tầng dữ liệu, hai bên cùng trao đổi về việc tăng cường hợp tác AI. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh Việt Nam đang đặt trọng tâm ứng dụng AI để giải quyết các vấn đề kinh tế – xã hội, đồng thời đề xuất thành lập nhóm công tác chung nhằm xây dựng cách tiếp cận phù hợp cho từng quốc gia ASEAN.

Theo đánh giá của lãnh đạo hai nước, nếu ASEAN có chiến lược chung về AI và dữ liệu, khu vực sẽ tận dụng tốt hơn cơ hội từ làn sóng công nghệ mới, nâng cao năng lực cạnh tranh trong nền kinh tế số toàn cầu.