Nhận biết đồ chơi an toàn để bảo vệ trẻ em trước nguy cơ tiềm ẩn

<p style="text-align: justify;">Đồ chơi giúp trẻ vui chơi, khám phá và phát triển kỹ năng, nhưng cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ hóc nghẹn, chấn thương, cháy hoặc tiếp xúc hóa chất không an toàn. Từ ngày 1/7/2026, đồ chơi trẻ em được xếp vào nhóm hàng hóa có mức độ rủi ro cao, qua đó tăng kiểm soát chất lượng ngay từ trước khi sản phẩm đến tay trẻ.</p>

Một món đồ chơi có màu sắc bắt mắt, bề ngoài chắc chắn chưa đồng nghĩa với an toàn. Trẻ nhỏ thường cầm, kéo, tháo lắp, cắn hoặc đưa đồ vật vào miệng. Vì vậy, những chi tiết nhỏ, cạnh sắc hoặc vật liệu không phù hợp đều có thể trở thành nguy cơ.

Theo Thông tư 36/2026/TT-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ, đồ chơi trẻ em thuộc nhóm hàng hóa có mức độ rủi ro cao. Quy định có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 và nằm trong cách tiếp cận quản lý chất lượng dựa trên mức độ rủi ro.

Điều này không có nghĩa mọi đồ chơi đều nguy hiểm. Việc phân loại nhằm tăng khả năng nhận diện và kiểm soát những nguy cơ có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, an toàn của trẻ.

Đồ chơi an toàn phải vượt qua nhiều “hàng rào”

Các sản phẩm thuộc phạm vi quản lý phải đáp ứng QCVN 3:2019/BKHCN về an toàn đồ chơi trẻ em. Quy chuẩn bao quát nhiều nhóm nguy cơ, từ đặc tính cơ lý, tính cháy đến giới hạn đối với một số nguyên tố độc hại và hợp chất hữu cơ trong vật liệu.

Với trẻ nhỏ, nguy cơ dễ nhận thấy là các bộ phận có thể tách rời và bị đưa vào miệng. Cạnh sắc, đầu nhọn hoặc kết cấu không phù hợp cũng có thể gây thương tích trong quá trình chơi.

Nhưng không phải rủi ro nào cũng có thể nhận biết bằng mắt thường. Sơn, nhựa, cao su, chất kết dính hoặc linh kiện sử dụng trong đồ chơi có thể chứa các chất cần được kiểm soát bằng phương pháp thử. Vì vậy, việc đánh giá an toàn phải được thực hiện từ vật liệu, thiết kế đến sản phẩm hoàn chỉnh.

Theo quy định mới, đồ chơi thuộc nhóm rủi ro cao phải thực hiện công bố hợp quy trên cơ sở chứng nhận hợp quy. Hàng nhập khẩu cũng phải thực hiện kiểm tra nhà nước về chất lượng theo quy định.

Chọn đúng đồ chơi cũng là một cách phòng ngừa rủi ro

Với phụ huynh, lựa chọn đồ chơi an toàn nên bắt đầu từ độ tuổi sử dụng, nguồn gốc sản phẩm, thông tin cảnh báo và hướng dẫn. Đồ chơi phù hợp với trẻ lớn chưa chắc phù hợp với trẻ dưới 36 tháng tuổi.

Kinh nghiệm quốc tế cũng cho thấy việc phòng ngừa cần bắt đầu trước khi trẻ sử dụng sản phẩm. Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu dùng Mỹ khuyến cáo không để trẻ dưới 3 tuổi chơi với các đồ chơi có chi tiết nhỏ do nguy cơ hóc nghẹn. Người lớn cũng cần lựa chọn sản phẩm phù hợp với độ tuổi và khả năng của từng trẻ.

Sự phát triển của thương mại điện tử càng khiến việc kiểm soát trở nên quan trọng. Nguồn hàng đa dạng, sản phẩm có thể được đưa trực tiếp từ người bán tới người tiêu dùng. Vì vậy, quản lý theo rủi ro, thử nghiệm, chứng nhận và giám sát thị trường ngày càng được nhiều quốc gia chú trọng.

Việc đưa đồ chơi trẻ em vào nhóm hàng hóa rủi ro cao cho thấy một cách tiếp cận phòng ngừa từ sớm. Tiêu chuẩn, quy chuẩn giúp kiểm soát sản phẩm từ phía doanh nghiệp; còn kiến thức an toàn giúp cha mẹ nhận biết và hạn chế rủi ro trong quá trình lựa chọn, sử dụng.

Như vậy, bảo vệ trẻ em không chỉ bắt đầu khi tai nạn xảy ra. Một món đồ chơi phù hợp, có nguồn gốc rõ ràng và đáp ứng yêu cầu an toàn chính là lớp phòng ngừa đầu tiên trong môi trường sống hằng ngày của trẻ.