Ứng dụng KH&CN xây dựng vùng cam sạch bệnh tại miền núi Thanh Hóa

<p style="text-align: justify;">Nhằm nâng cao thu nhập cho người dân, góp phần xóa đói, giảm nghèo và thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, phát triển bền vững, đề tài "Ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ xây dựng mô hình nhân giống và sản xuất các giống Cam V2, CT36, BH chất lượng cao tại vùng miền núi tỉnh Thanh Hóa" đã được triển khai.</p>

Đề tài do ThS. Lê Huy Khiêm và các cộng sự tại Công ty Cổ phần Mía đường Lam Sơn thực hiện, hướng đến mục tiêu tiếp nhận, làm chủ công nghệ và xây dựng thành công các mô hình nhân giống, sản xuất thương phẩm các giống cam V2, CT36, BH chất lượng cao tại vùng miền núi tỉnh Thanh Hóa.

Làm chủ quy trình sản xuất giống cam sạch bệnh

Sau hơn 4 năm triển khai, đề tài đã chuyển giao và tiếp nhận thành công 3 quy trình công nghệ sản xuất và trồng mới các giống cam sạch bệnh.

Trong đó, (1) quy trình quản lý vườn cây mẹ đầu dòng sạch bệnh (vườn giống gốc) để cung cấp giống cho các vườn cây mẹ sản xuất giống mắt ghép; (2) quy trình sản xuất cây giống cam sạch bệnh, xây dựng hệ thống vườn ươm sản xuất giống, vườn cung cấp cây giống cho các vùng sản xuất; (3) quy trình trồng và chăm sóc cam (phương pháp trồng mới và bón phân; phương pháp cắt tỉa, tạo tán; phương pháp quản lý dịch hại và bảo vệ thực vật trên đồng ruộng; phương pháp thực hành nông nghiệp tốt VietGAP).

Trên cơ sở các quy trình công nghệ được chuyển giao, hiện nay dự án có thể cung cấp 5 - 6 vạn cây chất lượng cao hằng năm để phục vụ việc nhân giống mở rộng vùng sản xuất cho các địa bàn trong tỉnh. Đồng thời phổ biến nhanh các giống mới, năng suất, chất lượng cao, sạch bệnh cho các đơn vị và cá nhân có nhu cầu trồng cam. 

Hiện nay, các mô hình thâm canh của dự án đều sinh trưởng và phát triển tốt. Các giống cam đưa vào trồng tại mô hình bước đầu cho thấy có khả năng thích nghi cao, sinh trưởng phát triển tốt phù hợp với điều kiện sinh thái, thổ nhưỡng tại địa phương.

Hình thành các mô hình nhân giống và sản xuất

Đề tài đã hoàn thành xây dựng nhà lưới vườn cây mẹ với diện tích 2.000 m², tiếp nhận 600 cây mẹ để cung cấp mắt ghép cho vườn ươm nhân giống cấp II, gồm 240 cây giống V2, 120 cây CT36 và 240 cây BH.

Cùng với đó, hệ thống vườn ươm sản xuất giống có diện tích 3.000 m² được xây dựng, phục vụ sản xuất và cung cấp cây giống cam sạch bệnh. Đơn vị chủ trì đã sản xuất 80.000 cây giống V2, CT36 và BH phục vụ các mô hình. Đề tài cũng tiếp nhận đủ 10.500 cây cam giống làm mô hình đối chứng tại mô hình Như Xuân.

Trong sản xuất, đề tài đã hoàn thành trồng mới 100 ha các giống cam V2, CT36 và BH theo kế hoạch. Các mô hình được triển khai tại Công ty TNHH Lam Sơn - Sao Vàng với diện tích 40 ha; huyện Như Xuân 40 ha và huyện Bá Thước 20 ha.

Bên cạnh việc xây dựng các mô hình, đề tài chú trọng đào tạo, tập huấn kỹ thuật. 10 kỹ thuật viên đã được đào tạo, nắm vững quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc cây ăn quả có múi. Đồng thời, 200 nông dân trong vùng dự án được tập huấn, thành thạo quy trình kỹ thuật trồng cây có múi sạch bệnh.

Kết quả đạt được từ mô hình cho thấy vai trò của khoa học và công nghệ trong việc đưa tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp, góp phần chủ động nguồn giống sạch bệnh tại địa phương.

Việc xây dựng các mô hình nhân giống, sản xuất và trồng mới các giống cam V2, CT36, BH cũng từng bước tạo cơ sở hình thành vùng chuyên canh sản xuất cam sạch bệnh, chất lượng cao tại khu vực miền núi tỉnh Thanh Hóa, qua đó góp phần thực hiện mục tiêu nâng cao thu nhập cho người dân, giảm nghèo và phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, bền vững./.