Việt Nam - Trung Quốc: Tăng cường hợp tác hạ tầng số, 5G và AI

<p style="text-align: justify;">Trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6, chiều 14/1/2026, tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Việt Nam Nguyễn Mạnh Hùng đã có buổi làm việc song phương với Thứ trưởng Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc Trương Vân Minh, tập trung trao đổi các định hướng lớn nhằm thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực hạ tầng số, viễn thông, 5G và trí tuệ nhân tạo (AI).</p>

Phát biểu tại buổi làm việc, Bộ trưởng Bộ KH&CN Việt Nam Nguyễn Mạnh Hùng chào mừng Thứ trưởng Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc Trương Vân Minh tham dự Hội nghị Bộ trưởng Số ASEAN lần thứ 6 do Việt Nam đăng cai tổ chức, đồng thời khẳng định vai trò chiến lược của hợp tác số trong bối cảnh ASEAN đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ.

Theo Bộ trưởng, ASEAN đã thống nhất chuyển viễn thông từ hạ tầng truyền thống sang hạ tầng số, coi AI là một loại hạ tầng mới, mang tính nền tảng cho phát triển dài hạn. Cùng với đó, thúc đẩy chuyển đổi từ chính phủ điện tử sang chính phủ số, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo số và từng bước hình thành nền kinh tế số.

Nhấn mạnh hạ tầng số là hạ tầng chiến lược của khu vực, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đánh giá cao sự phối hợp, hỗ trợ của Trung Quốc đối với ASEAN trong lĩnh vực viễn thông và công nghệ số.

Trao đổi tại buổi làm việc, Thứ trưởng Trương Vân Minh bày tỏ trân trọng trước sự quan tâm nhất quán của Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đối với hợp tác song phương. Thứ trưởng cho rằng, trong thời đại số, "mạng là nền tảng, ứng dụng là then chốt, tài nguyên là cốt lõi, AI là động lực và an toàn là bảo đảm". Ông tin tưởng rằng, dưới sự lãnh đạo của Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Việt Nam sẽ được thúc đẩy mạnh mẽ, qua đó góp phần phát triển kinh tế - xã hội quốc gia.

Thứ trưởng Trương Vân Minh cũng nhấn mạnh, hợp tác giữa hai Bộ được đặt trên nền tảng vững chắc từ quan hệ cấp cao giữa hai Đảng, hai Nhà nước. Bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực công nghệ thông tin truyền thông và chuyển đổi số với Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc (ký tháng 12/2023) đã trở thành khuôn khổ quan trọng để hai bên triển khai các hoạt động hợp tác thực chất trong 5 năm tới. Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam làm sâu sắc hơn hợp tác trong các lĩnh vực then chốt như kết nối số, kinh tế số, AI; hạ tầng công nghiệp và công nghiệp thông tin.

Chia sẻ kinh nghiệm phát triển, Thứ trưởng cho biết, sau 7 năm triển khai, 5G đã trở thành nền tảng quan trọng thúc đẩy công nghiệp hóa kiểu mới và hiện đại hóa tại Trung Quốc. Hiện nay, 5G đã được ứng dụng rộng rãi trong hầu hết các ngành kinh tế quốc dân, từ cảng biển thông minh, giao thông thông minh đến nhà máy và mỏ thông minh. Trung Quốc sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam thúc đẩy ứng dụng 5G theo hướng "xây dựng mạng để phục vụ phát triển", đồng thời ủng hộ các doanh nghiệp Trung Quốc mang công nghệ, sản phẩm và kinh nghiệm tiên tiến sang Việt Nam.

Về phía Việt Nam, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, độ phủ 5G hiện đã đạt khoảng 90% dân số, song việc ứng dụng vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Trên cơ sở đó, Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với Trung Quốc trong phát triển các mô hình ứng dụng 5G, chia sẻ các dịch vụ viễn thông thế hệ mới, đồng thời mở rộng hợp tác sâu hơn trong lĩnh vực AI.

Bộ trưởng bày tỏ sự quan tâm tới cách tiếp cận của Trung Quốc trong phát triển và quản trị AI, đồng thời đề xuất đẩy mạnh hợp tác đào tạo, phát triển nguồn nhân lực số thông qua Sáng kiến Học viện Số Trung Quốc - ASEAN (China - ASEAN Digital Academy). Cùng với đó, Bộ trưởng đề nghị Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin Trung Quốc hỗ trợ kết nối các doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc với các nhà mạng Việt Nam, phối hợp triển khai các "vùng ứng dụng" 5G tại các khu công nghiệp trọng điểm, khu công nghệ cao, cảng biển thông minh và các mô hình kinh tế số tiêu biểu.

Hai bên cũng trao đổi về hợp tác đa phương, trong đó Việt Nam khẳng định tiếp tục ủng hộ các ứng cử viên của Trung Quốc tại các tổ chức quốc tế như Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU) và Tổ chức Viễn thông châu Á - Thái Bình Dương (APT), cũng như tham gia tích cực các hội nghị do Trung Quốc đăng cai trong thời gian tới.

Kết thúc buổi làm việc, lãnh đạo hai bên thống nhất duy trì trao đổi thường xuyên, đẩy nhanh triển khai các thỏa thuận đã ký kết và sớm hiện thực hóa các kết quả hợp tác cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho cả Việt Nam và Trung Quốc, đồng thời đóng góp vào xây dựng hệ sinh thái số khu vực phát triển bao trùm và bền vững.