Thiết lập khung pháp lý toàn diện cho ngành Halal, mở rộng cơ hội xuất khẩu

<p style="text-align: justify;">Nghị định số 127/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành đã lần đầu tiên thiết lập khung pháp lý tương đối toàn diện cho lĩnh vực Halal tại Việt Nam, tạo nền tảng quan trọng để phát triển thị trường Halal, thúc đẩy xuất khẩu và thu hút dòng khách du lịch Hồi giáo.</p>

Theo nghị định, Halal là thuật ngữ có nguồn gốc từ tiếng Arab, mang nghĩa hợp pháp, được phép, dùng để chỉ các sản phẩm, dịch vụ đáp ứng đầy đủ các yêu cầu Halal theo tiêu chuẩn được công bố áp dụng. 

Bên cạnh sản phẩm Halal, Nghị định cũng quy định cụ thể về dịch vụ Halal, bao gồm các hoạt động lưu trú, ăn uống, lữ hành, vận chuyển và các dịch vụ liên quan phục vụ khách du lịch Hồi giáo.

Nghị định quy định toàn diện các nội dung về quản lý chất lượng sản phẩm, dịch vụ Halal từ tiêu chuẩn, thử nghiệm, chứng nhận, ghi nhãn, truy xuất nguồn gốc đến kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm. Một trong những nguyên tắc quan trọng được đặt ra là bảo đảm tính minh bạch và khả năng truy xuất nguồn gốc trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Theo đó, nguyên liệu, phụ gia sử dụng trong sản phẩm Halal phải đáp ứng yêu cầu Halal, không chứa các thành phần bị cấm. 

Đối với nguyên liệu có nguồn gốc động vật, quá trình giết mổ phải tuân thủ đúng quy trình Halal theo tiêu chuẩn áp dụng. 

Các khâu sản xuất, chế biến, đóng gói, bảo quản, vận chuyển và trưng bày phải được tổ chức nhằm ngăn ngừa hiện tượng nhiễm chéo với các thành phần không Halal.

Đáng chú ý, sản phẩm Halal lưu thông trên thị trường phải ghi rõ cụm từ sản phẩm Halal hoặc Halal tại vị trí dễ nhận biết trên nhãn hàng hóa. 

Đối với nhóm sản phẩm có nguy cơ rủi ro cao, việc truy xuất nguồn gốc sẽ là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm tính minh bạch và tăng cường niềm tin của người tiêu dùng.

Về hoạt động chứng nhận, Nghị định xác định đây là cơ chế tự nguyện theo nhu cầu của doanh nghiệp, trừ các trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác.

Các tổ chức chứng nhận Halal hoạt động tại Việt Nam phải đáp ứng các yêu cầu về năng lực, hệ thống quản lý và đội ngũ chuyên gia đánh giá, trong đó phải có ít nhất hai chuyên gia chính thức là người Hồi giáo, có trình độ đại học trở lên và được đào tạo chuyên môn về đánh giá Halal.

Để tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại quốc tế, Việt Nam sẽ đẩy mạnh hài hòa với các tiêu chuẩn và thông lệ quốc tế được công nhận rộng rãi, gồm tiêu chuẩn của Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC), Viện Tiêu chuẩn và Đo lường các quốc gia Hồi giáo (SMIIC) và các hướng dẫn liên quan của Codex Alimentarius.

Bên cạnh các quy định quản lý, nghị định dành riêng một chương quy định các chính sách hỗ trợ phát triển ngành Halal. Trong đó, Bộ Khoa học và Công nghệ được giao chủ trì thúc đẩy các thỏa thuận thừa nhận lẫn nhau về kết quả đánh giá sự phù hợp Halal với các tổ chức và thị trường quốc tế, qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa Việt Nam tiếp cận các thị trường xuất khẩu tiềm năng.

Các doanh nghiệp có sản phẩm Halal tham gia hội chợ, triển lãm hoặc chương trình xúc tiến thương mại ở nước ngoài sẽ được hỗ trợ kinh phí theo các chương trình xúc tiến thương mại quốc gia. Sản phẩm Halal tiêu biểu cũng được ưu tiên quảng bá thông qua Chương trình Thương hiệu quốc gia Việt Nam.

Trong lĩnh vực du lịch, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ triển khai các chương trình quảng bá Việt Nam là điểm đến thân thiện với du khách Hồi giáo, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp du lịch, cơ sở lưu trú kết nối với những thị trường khách Hồi giáo giàu tiềm năng.

Đặc biệt, Việt Nam sẽ xây dựng và vận hành Cơ sở dữ liệu Halal quốc gia, tích hợp với hệ thống dữ liệu về tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng. Hệ thống này sẽ cung cấp thông tin về tiêu chuẩn Halal, quy định của các thị trường xuất khẩu, danh sách tổ chức chứng nhận, doanh nghiệp và sản phẩm đã được chứng nhận, giúp doanh nghiệp tiếp cận thông tin nhanh chóng và hiệu quả hơn.

Việc ban hành Nghị định 127/2026/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý minh bạch, nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đồng thời mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào thị trường Halal toàn cầu có quy mô hàng nghìn tỷ USD.