Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, trong tháng 11/2025, tình hình thiên tai tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường với hiện tượng "bão chồng bão", "lũ chồng lũ". Cụ thể, hai cơn bão số 13 (Kalmaegi) và bão số 14 (FUNG-WONG) đã xuất hiện và ảnh hưởng trực tiếp đến khu vực Trung Bộ, kèm theo các đợt mưa lũ lớn gây tác động nghiêm trọng đến nhiều loại hình hạ tầng, trong đó có hạ tầng viễn thông.
Ngay từ khi xuất hiện những thông tin đầu tiên về thiên tai, trong và sau khi thiên tai xảy ra, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ đã kịp thời ban hành các công điện số 25, 26, 27, 28 và 29/CĐ-BKHCN để chỉ đạo các đơn vị, doanh nghiệp viễn thông trong toàn ngành triển khai nghiêm túc các biện pháp, phương án ứng phó, bảo đảm thông tin liên lạc phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành và hỗ trợ người dân.
Trước khi thiên tai xảy ra, các doanh nghiệp viễn thông đã triển khai roaming để sẵn sàng bảo đảm thông tin liên lạc; thực hiện nhắn tin cảnh báo theo yêu cầu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường với tổng cộng 4 đợt nhắn tin, tiếp cận khoảng 48,6 triệu thuê bao. Đồng thời, lực lượng, phương tiện và trang thiết bị dự phòng được huy động, nhiên liệu được tích trữ nhằm bảo đảm các máy phát điện có thể hoạt động liên tục trong vòng 72 giờ trong trường hợp điện lưới bị gián đoạn.
Trong thời gian bão số 13, bão số 14 và các đợt mưa lũ sau bão, do mưa lớn kéo dài, lũ quét và sạt lở đất, hệ thống thông tin liên lạc tại một số địa phương bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Tại thời điểm cao điểm của bão số 13, số trạm bị mất liên lạc lên tới 906 trạm trên tổng số 6.307 vị trí trạm BTS tại hai tỉnh Gia Lai và Đắk Lắk, chiếm khoảng 14%. Trong mưa lũ sau bão số 14, số trạm bị ảnh hưởng là 1.202 trạm trên tổng số 8.742 vị trí trạm BTS tại ba tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk và Khánh Hòa, cũng chiếm khoảng 14%.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ như điều chỉnh công suất phát của các trạm lân cận để mở rộng vùng phủ sóng, triển khai các xe phát sóng lưu động đến các khu vực bị mất liên lạc nhằm thay thế tạm thời các trạm bị sự cố, thông tin liên lạc phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành vẫn được bảo đảm đến 100% lãnh đạo cấp thôn, bản. Tuy nhiên, trong điều kiện thiên tai nghiêm trọng, chất lượng thông tin liên lạc phục vụ người dân không thể duy trì ở mức như ngày thường.
Sau thiên tai, ngay khi có thể tiếp cận các khu vực bị ảnh hưởng, các doanh nghiệp viễn thông đã huy động hàng trăm cán bộ, kỹ thuật viên cùng phương tiện, thiết bị để triển khai khắc phục sự cố, nhanh chóng khôi phục thông tin liên lạc, không để xảy ra gián đoạn kéo dài. Trong nhiều trường hợp, dù điện lưới chưa được khôi phục, thông tin liên lạc vẫn được duy trì nhờ sử dụng máy phát điện dự phòng. Đặc biệt, tại các khu vực bị chia cắt trên ba ngày, doanh nghiệp viễn thông đã mở cửa các trụ sở, nhà trạm có máy phát điện để người dân đến sạc điện thoại, đồng thời điều động các xe BTS lưu động, điểm sạc dự phòng đến các khu vực tập trung đông dân cư và điểm sơ tán. Các nhà mạng cũng áp dụng các chính sách gia hạn gói cước, duy trì tài khoản viễn thông cho thuê bao tại các vùng bị ảnh hưởng nặng, giúp người dân duy trì kết nối thông tin.
Nhờ các giải pháp đồng bộ, mạng lưới viễn thông tại hầu hết các khu vực bị ảnh hưởng đã được khôi phục trong thời gian ngắn, chỉ từ một đến ba ngày. Công tác cảnh báo sớm thông qua tin nhắn giúp nâng cao nhận thức và khả năng ứng phó của người dân, đồng thời sự phối hợp giữa doanh nghiệp viễn thông và chính quyền địa phương được tăng cường, góp phần nâng cao hiệu quả tổng thể của công tác phòng, chống thiên tai.
Liên quan đến tiến độ cấp phép thí điểm dịch vụ viễn thông vệ tinh, đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 659/QĐ-TTg, Bộ đã hướng dẫn doanh nghiệp xây dựng hồ sơ đề nghị cấp phép. Trên cơ sở hồ sơ gửi về, Bộ Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan như Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và Bộ Xây dựng (Cục Hàng không Việt Nam) để tổ chức thẩm định. Hiện nay, doanh nghiệp đang tiếp tục hoàn thiện hồ sơ để gửi Bộ xem xét cấp phép trong thời gian sớm nhất.
Bộ Khoa học và Công nghệ nhận định, dịch vụ viễn thông vệ tinh nói chung và dịch vụ viễn thông vệ tinh quỹ đạo tầm thấp nói riêng có phạm vi phủ sóng rộng, có thể đóng vai trò bổ trợ hiệu quả cho mạng viễn thông cố định và di động mặt đất hiện có, đặc biệt tại các khu vực vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, cũng như trong điều kiện thiên tai, thảm họa khi hạ tầng viễn thông mặt đất bị ảnh hưởng.
Đối với đề xuất của Công ty TNHH Amazon Kuiper Việt Nam tham gia Chương trình thí điểm có kiểm soát cung cấp dịch vụ viễn thông vệ tinh quỹ đạo thấp tại Việt Nam, đại diện Cục Viễn thông cho biết doanh nghiệp đã có thư gửi Thủ tướng Chính phủ. Căn cứ quy định tại Điều 13 Nghị quyết số 193/2025/QH15 và Điều 20 Nghị định số 88/2025/NĐ-CP, Bộ Khoa học và Công nghệ đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan để nghiên cứu, đánh giá hồ sơ. Trên cơ sở ý kiến góp ý của các bộ, Cục Viễn thông đã đề nghị doanh nghiệp bổ sung, làm rõ một số nội dung. Hiện doanh nghiệp đang hoàn thiện hồ sơ để gửi lại Bộ Khoa học và Công nghệ xem xét theo quy định.
Trong quá trình đánh giá hồ sơ, Cục Tần số vô tuyến điện đã tham gia góp ý chuyên môn và gửi ý kiến tới Cục Viễn thông. Sau khi doanh nghiệp được cấp giấy phép viễn thông theo quy định, Cục Tần số vô tuyến điện sẽ xem xét cấp giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện trên cơ sở hồ sơ đề nghị của doanh nghiệp.
Thông tin tại họp báo cho thấy nỗ lực của Bộ Khoa học và Công nghệ trong việc bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt phục vụ phòng, chống thiên tai, đồng thời chủ động, thận trọng trong việc xem xét triển khai các dịch vụ viễn thông vệ tinh mới, bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật, an ninh, an toàn và lợi ích quốc gia.
