Quang cảnh Hội nghị.
Theo Thứ trưởng Lê Xuân Định, khung pháp lý về công nghệ chiến lược đã được ban hành đồng bộ, với Luật Công nghệ cao số 133/2025/QH15, Nghị định số 260/2026/NĐ-CP và Quyết định số 1493/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình quốc gia đặc biệt về công nghệ chiến lược. Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đã ban hành 5 thông tư quy định về ươm tạo, công nhận doanh nghiệp, sản phẩm, phê duyệt, đặt hàng nhiệm vụ và cơ chế tài chính.
Điểm mới trong cơ chế quản lý là nhiệm vụ được chia thành các gói công việc, xác định rõ mục tiêu, sản phẩm, kinh phí và mốc nghiệm thu. Kinh phí được cấp theo từng mốc; nhiệm vụ đạt mốc mới được cấp kinh phí cho giai đoạn tiếp theo, không đạt mốc sẽ dừng. Việc đặt hàng được thực hiện theo bài toán cụ thể, với yêu cầu rõ về sản phẩm, chỉ tiêu kỹ thuật và đối tượng sử dụng. Doanh nghiệp tham gia từ khâu xác định yêu cầu kỹ thuật, đối ứng vốn và tiếp nhận sản phẩm.
Theo báo cáo, tính đến ngày 27/9/2026, các bộ, cơ quan đã đề xuất 38 nhiệm vụ với tổng kinh phí 13.750,6 tỷ đồng, trong đó nguồn ngoài ngân sách nhà nước là 8.860,2 tỷ đồng, chiếm 64,4%. Bộ Khoa học và Công nghệ đã thẩm định 30 nhiệm vụ; 14 nhiệm vụ được phê duyệt, 8 nhiệm vụ không đủ điều kiện phê duyệt và 8 nhiệm vụ chưa thẩm định. Các nhiệm vụ được đề xuất tập trung vào những lĩnh vực như vệ tinh quan sát Trái đất, chip RF cho máy bay không người lái (UAV), ray đường sắt, bản sao số hệ thống điện, liệu pháp tế bào CAR-T.
Thứ trưởng Lê Xuân Định trình bày báo cáo tại Phiên họp
Qua thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ nhận thấy một số vấn đề cần tiếp tục xử lý, như chưa tách bạch kinh phí nghiên cứu với kinh phí đầu tư; còn trùng lặp giữa một số nhiệm vụ; thiếu đơn vị tiếp nhận sản phẩm và vốn đối ứng; một số mốc đánh giá chưa rõ.
Đối với nhiệm vụ của địa phương, tính đến ngày 14/9/2026, có 30/34 địa phương đề xuất 113 nhiệm vụ. Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất phân loại theo 3 tầng, gồm: Tầng 1, bài toán quốc gia, liên vùng và công nghệ lõi khó, tập hợp thành nhiệm quốc gia, báo cáo Thủ tướng Chính phủ; tầng 2, một công nghệ chung được kiểm chứng tại nhiều địa bàn, do Bộ điều phối; tầng 3, ứng dụng công nghệ đã hoàn thiện do địa phương chủ động quyết định.
Bộ Khoa học và Công nghệ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tập trung xác định rõ bài toán và yêu cầu sản phẩm; không triển khai nhiệm vụ chưa đủ điều kiện, không đặt mục tiêu giải ngân bằng mọi giá; bố trí tối thiểu 15% chi sự nghiệp khoa học cho công nghệ chiến lược và điều chuyển kinh phí từ nhiệm vụ không đạt mốc sang nhiệm vụ đạt kết quả.
Đồng thời, Bộ kiến nghị đẩy nhanh xây dựng phòng thí nghiệm trọng điểm, thu hút chuyên gia; theo dõi nhiệm vụ theo các chỉ số về mức độ sẵn sàng công nghệ (TRL), sở hữu trí tuệ, tỷ lệ nội địa hóa, vốn ngoài ngân sách và doanh thu; xây dựng cơ sở dữ liệu chung về nhiệm vụ, công nghệ và tài sản đã đầu tư để hạn chế trùng lặp.../.
