Ông Nguyễn Thanh Nghị, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh như trên tại Hội thảo khoa học quốc gia "Định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ Việt Nam diễn ra sáng 30/9/2026 tại Phú Thọ.
Hội nghị do Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phối hợp với Tỉnh ủy Phú Thọ và Bộ Công Thương tổ chức, nhằm nhận diện những điểm nghẽn và đề xuất các chủ trương, cơ chế, chính sách đột phá, khả thi để công nghiệp hỗ trợ thực sự trở thành nền tảng quan trọng của nền công nghiệp quốc gia hiện đại, tự chủ và có sức cạnh tranh cao.
Hội thảo tập trung đánh giá thực trạng phát triển công nghiệp hỗ trợ Việt Nam, làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn, nhận diện các điểm nghẽn, từ đó đề xuất các chủ trương, cơ chế, chính sách nhằm tạo chuyển biến trong phát triển công nghiệp hỗ trợ.
Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh, trong yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và nâng cao năng lực sản xuất, công nghệ của nền kinh tế, công nghiệp hỗ trợ không phải là bộ phận thứ yếu mà là một trong những nền tảng hình thành năng lực công nghiệp quốc gia.
Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị phát biểu đề dẫn hội thảo (Ảnh: chinhphu.vn).
Thời gian qua, hệ thống doanh nghiệp cung ứng trong một số ngành từng bước được hình thành, một số doanh nghiệp Việt Nam đã tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn trong và ngoài nước. Tuy vậy, công nghiệp hỗ trợ vẫn là khâu yếu trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Điểm nghẽn lớn hiện nay không chỉ là số lượng doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng mà còn là năng lực của doanh nghiệp Việt Nam tại những tầng có giá trị gia tăng cao.
Nhiều doanh nghiệp còn khó khăn về vốn dài hạn, công nghệ, quản trị, tiêu chuẩn, nhân lực kỹ thuật và năng lực nghiên cứu - phát triển; liên kết giữa doanh nghiệp dẫn dắt với doanh nghiệp cung ứng, giữa doanh nghiệp với viện nghiên cứu, trường đại học và các trung tâm kỹ thuật chưa hình thành được hệ sinh thái thực sự hiệu quả. Sự tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào các khâu nghiên cứu - phát triển, thiết kế, phát triển vật liệu, thử nghiệm, chứng nhận, sở hữu trí tuệ và tích hợp hệ thống còn hạn chế.
Từ thực trạng này, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị cho rằng, phải xác định giá trị nào được tạo ra trong nước, công nghệ nào được làm chủ, doanh nghiệp Việt Nam đang đứng ở đâu và có thể tiến lên tầng nào của chuỗi giá trị. Đây là yêu cầu chuyển từ "nội địa hóa sản phẩm" sang "nội địa hóa giá trị và năng lực".
Theo Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, mục tiêu tăng trưởng cao cùng hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược về đường sắt, năng lượng, công nghiệp quốc phòng - an ninh, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu, điện tử, ô tô, cơ khí chế tạo và các ngành công nghệ mới sẽ tạo nhu cầu rất lớn về vật liệu, thiết bị, linh kiện và dịch vụ kỹ thuật.
Nếu năng lực cung ứng trong nước được nâng lên tương ứng, đây sẽ là thị trường để hình thành các doanh nghiệp công nghệ và chuỗi cung ứng của Việt Nam.
Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đề nghị chuyển trọng tâm từ "có sản phẩm" sang "có năng lực"; lấy doanh nghiệp làm trung tâm của hệ sinh thái phát triển công nghiệp hỗ trợ; chuyển từ hỗ trợ theo danh mục sang hỗ trợ theo chuỗi, theo đơn hàng và kết quả đầu ra.
Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc và các đại biểu tham quan gian trưng bày sản phẩm tại hội thảo (Ảnh: chinhphu.vn).
Cùng với phát huy vai trò của khu vực kinh tế tư nhân và doanh nghiệp Việt Nam, thu hút FDI cần chuyển mạnh theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức lan tỏa, coi công nghệ, nghiên cứu - phát triển, nhân lực chất lượng cao và liên kết với doanh nghiệp Việt Nam là những nội dung quan trọng của hiệu quả thu hút đầu tư.
Việt Nam cũng cần lựa chọn có trọng tâm những ngành và công nghệ ưu tiên, bên cạnh nâng cấp chuỗi công nghiệp hỗ trợ hiện hữu, chủ động chuẩn bị năng lực cho các lĩnh vực mới như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, robot, tự động hóa, vật liệu mới, pin và lưu trữ năng lượng, thiết bị bay không người lái, hàng không - vũ trụ và sản xuất thông minh.
Đồng thời, cần xây dựng hạ tầng công nghiệp, hạ tầng kỹ thuật dùng chung đáp ứng chuẩn quốc tế; đổi mới phương thức hỗ trợ của Nhà nước theo hướng tập trung, có điều kiện và gắn với kết quả. Nguồn lực Nhà nước đóng vai trò "vốn mồi", tập trung vào những khâu doanh nghiệp khó tự vượt qua trong giai đoạn đầu như nghiên cứu - phát triển, thiết kế, phát triển mẫu, thử nghiệm, chứng nhận, đổi mới công nghệ, đào tạo nhân lực và chuyển đổi số.
Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc và các đại biểu tham quan gian trưng bày sản phẩm tại hội thảo.
Theo Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ Phạm Đại Dương, thời gian qua Trung ương đã ban hành nhiều nghị quyết, chiến lược và chính sách liên quan đến phát triển công nghệ chiến lược, kinh tế tư nhân, kinh tế nhà nước, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài và công nghiệp hỗ trợ. Vấn đề đặt ra là làm thế nào tạo được sự giao thoa giữa các chủ trương, chính sách này để hình thành một hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ, tối ưu hóa nguồn lực và tạo tác động cộng hưởng trong quá trình thực hiện.
Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ Phạm Đại Dương.
Các tham luận tại hội thảo tập trung làm rõ chủ trương phát triển công nghiệp hỗ trợ trong giai đoạn mới; đánh giá thực trạng và định hướng phát triển đến năm 2030, tầm nhìn 2045; đồng thời phân tích các vấn đề về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hiệu quả thực thi chính sách phát triển công nghiệp hỗ trợ.
Các chuyên gia, địa phương và doanh nghiệp cũng tập trung thảo luận việc hoàn thiện thể chế, chính sách và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; nâng cao năng lực của doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ tham gia chuỗi giá trị toàn cầu; từ thực tiễn phát triển công nghiệp hỗ trợ tại Phú Thọ và hoạt động của các tập đoàn lớn, đề xuất các chủ trương, chính sách phù hợp cho giai đoạn mới.
Các ý kiến, đề xuất tại hội thảo sẽ được tổng hợp, phục vụ công tác tham mưu, hoàn thiện chủ trương, định hướng và các cơ chế, chính sách phát triển công nghiệp hỗ trợ trong giai đoạn mới.
