Trung tâm Phục vụ hành chính công Phường Tam Quan hướng dẫn công dân thực hiện thủ tục về đất đai ngay tại khu phố
Tại phường Tam Quan, mô hình “Dân vận khéo, tư vấn và tiếp nhận thủ tục hành chính lưu động ngoài giờ hành chính” sau gần 7 tháng triển khai đã không chỉ giúp người dân giải quyết thủ tục thuận tiện hơn, mà còn tạo ra một cách tiếp cận mới trong cung cấp dịch vụ công: Chủ động tìm đến người dân, thay vì chờ người dân tìm đến chính quyền.
Các tổ công tác “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, tổ chức các điểm tư vấn lưu động tại khu phố, thậm chí đến tận nhà hỗ trợ người cao tuổi, người yếu thế. Chỉ trong 3 tuần đầu, gần 1.000 lượt người dân được tư vấn; hơn 470 hồ sơ được thực hiện thành công trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, một con số cho thấy rõ hiệu quả khi “kéo” người dân vào môi trường số bằng cách tiếp cận trực tiếp, cầm tay chỉ việc.
Điểm đáng chú ý của mô hình không nằm ở số lượng hồ sơ, mà ở cách làm: Đưa dịch vụ công ra khỏi trụ sở, gắn cải cách hành chính với thực tiễn đời sống, qua đó từng bước hình thành thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến trong cộng đồng. Đây chính là “mắt xích đầu tiên” để chuyển đổi số không còn là khái niệm xa vời, mà trở thành trải nghiệm cụ thể của người dân.
Từ thực tiễn đó, Gia Lai đang mở rộng tư duy chuyển đổi số sang các lĩnh vực quản lý phức tạp hơn. Ngày 03/03, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 83/KH-UBND triển khai Đề án chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.
Nếu mô hình ở Tam Quan giải bài toán “tiếp cận dịch vụ công”, thì kế hoạch này hướng tới bài toán lớn hơn: Chuyển toàn bộ quy trình quản lý hạ tầng từ thủ công sang dựa trên dữ liệu số. Theo đó, tỉnh đặt mục tiêu hình thành hệ sinh thái hạ tầng số đồng bộ, liên thông, trong đó dữ liệu trở thành nền tảng cho quản lý, vận hành và ra quyết định.
Lộ trình đặt ra khá rõ ràng: Đến năm 2026, hoàn thiện thể chế, chuẩn hóa và số hóa dữ liệu hạ tầng; đến năm 2030, 100% quy trình quản lý được thực hiện trên môi trường điện tử, các dự án hạ tầng mới áp dụng BIM, GIS, IoT, AI trong thiết kế, giám sát và vận hành.
Điểm chung giữa hai cách làm là từ mô hình dân vận ở cơ sở đến kế hoạch chuyển đổi số cấp tỉnh là cùng hướng tới một mục tiêu: lấy người dân và hiệu quả phục vụ làm trung tâm. Nếu ở cấp cơ sở là giảm thời gian, chi phí đi lại cho người dân, thì ở cấp quản lý là nâng cao chất lượng công trình, minh bạch hóa dữ liệu và tối ưu nguồn lực đầu tư.
Thực tế này cho thấy, chuyển đổi số không chỉ bắt đầu từ công nghệ, mà bắt đầu từ cách tổ chức thực hiện và cách tiếp cận người dân. Khi người dân đã quen với dịch vụ số từ những việc nhỏ nhất, việc triển khai các hệ thống lớn hơn sẽ thuận lợi hơn rất nhiều.
Từ “dân vận khéo” đến chuyển đổi số hạ tầng, Gia Lai đang từng bước định hình một mô hình phát triển đi từ cơ sở, lấy thực tiễn làm điểm tựa, sau đó mở rộng thành hệ thống. Đây có thể là một gợi ý đáng tham khảo trong quá trình xây dựng nền hành chính hiện đại, lấy dữ liệu làm nền tảng và lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
