Lĩnh vực sở hữu trí tuệ tăng tốc xử lý hồ sơ, đạt mức tăng 76%

Sáng ngày 05/02/2026, tại Hà Nội, Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ đã tổ chức Tọa đàm "Công tác thông tin, truyền thông về hoạt động sở hữu trí tuệ". Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ Lưu Hoàng Long chủ trì tọa đàm

Tại buổi tọa đàm, ông Nguyễn Hoàng Giang, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ cho biết, năm 2025 là một năm đặc biệt đối với ngành khoa học và công nghệ nói chung và lĩnh vực sở hữu trí tuệ nói riêng, khi nhiều nhiệm vụ lớn được triển khai đồng thời trong bối cảnh tổ chức bộ máy và thể chế có nhiều thay đổi.

Việc kiện toàn chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong giải quyết thủ tục hành chính, cùng yêu cầu cải cách hành chính, chuyển đổi số và hoàn thiện thể chế đã tạo ra áp lực công việc rất lớn đối với Cục Sở hữu trí tuệ. Tuy nhiên, chính trong bối cảnh đó, Cục đã nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp và đạt được những kết quả nổi bật, đặc biệt trong công tác xử lý đơn và xác lập quyền sở hữu công nghiệp.

Công tác xử lý đơn và xác lập quyền sở hữu công nghiệp tiếp tục là điểm sáng, với số đơn tiếp nhận tăng, trong khi khối lượng đơn được xử lý tăng tới 76% so với năm trước; số văn bằng bảo hộ được cấp tăng trên 55%. Những kết quả này góp phần quan trọng vào việc từng bước giảm tồn đọng và nâng cao hiệu lực của hệ thống xác lập quyền.

Các lĩnh vực sáng chế, kiểu dáng công nghiệp và nhãn hiệu đều ghi nhận mức tăng trưởng tích cực, phản ánh nhu cầu bảo hộ tài sản trí tuệ ngày càng lớn của xã hội, đồng thời cho thấy hoạt động đổi mới sáng tạo trong nước đang phát triển mạnh mẽ hơn.

Cùng với việc xử lý tồn đọng, Cục Sở hữu trí tuệ đã triển khai công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế với cường độ cao. Đơn vị tiếp tục giữ vai trò nòng cốt trong tham mưu xây dựng, sửa đổi các quy định pháp luật về sở hữu trí tuệ, bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật gắn với yêu cầu phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ đã được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025; Chỉ thị tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ cũng được Thủ tướng Chính phủ ký ban hành ngày 30/1/2026. 

Công tác cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số có chuyển biến rõ nét. 100% thủ tục hành chính của Cục đã được cung cấp trực tuyến; tỷ lệ hồ sơ nộp trực tuyến đạt khoảng 80%; kết quả giải quyết thủ tục được ký số và phát hành điện tử, tạo thuận lợi thiết thực cho người dân và doanh nghiệp. 

Cục Sở hữu trí tuệ cũng đã thực hiện phân cấp 19 thủ tục hành chính xuống địa phương, cấp tài khoản cho 100% địa phương và xử lý trên 5.000 hồ sơ thủ tục hành chính về sở hữu trí tuệ tại cơ sở.

Cục Sở hữu trí tuệ cũng đã hoàn thành nghiên cứu, xây dựng tài liệu hướng dẫn định giá tài sản trí tuệ; rà soát các cơ chế, chính sách hỗ trợ hiện hành và nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế làm cơ sở đề xuất chính sách nhà nước hỗ trợ một phần chi phí đăng ký, bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ ở nước ngoài.

Khẳng định vai trò quan trọng của ngành Sở hữu trí tuệ, Cục trưởng Lưu Hoàng Long cho biết, trong nền kinh tế toàn cầu, sở hữu trí tuệ là một ngành lớn, có vai trò đặc biệt quan trọng. Trong khuôn khổ Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), sở hữu trí tuệ được xác định là một trong ba trụ cột lớn, bên cạnh đầu tư và thương mại hàng hóa.

Dẫn số liệu của Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO), ông Lưu Hoàng Long cho biết, đối với các doanh nghiệp thuộc chỉ số S&P 500, trên 90% giá trị tài sản là tài sản vô hình, chủ yếu là tài sản trí tuệ. Điều này cho thấy xu hướng phát triển của nền kinh tế tri thức, nơi tài sản trí tuệ trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh.

Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ cũng chỉ ra một số khó khăn của đơn vị khi lượng đơn sở hữu trí tuệ tăng nhanh, nguồn nhân lực và điều kiện tài chính gặp nhiều thách thức. Tuy nhiên, với việc Quốc hội ban hành Nghị quyết 100 năm 2023 yêu cầu xử lý tồn đọng đơn sở hữu công nghiệp, cùng quyết tâm cao của toàn ngành, Việt Nam đã được Tổng Giám đốc WIPO đánh giá là một trong số ít quốc gia giải quyết hiệu quả tình trạng tồn đọng kéo dài.

Trong năm 2026, Cục Sở hữu trí tuệ xác định tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý đơn, không để phát sinh tồn đọng lớn, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số không chỉ trong Cục mà trên phạm vi toàn ngành, tạo nền tảng vững chắc cho đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững./.