Sửa đổi Luật Bưu chính để thích ứng kỷ nguyên số

Sáng ngày 29/04/2026, Đoàn khảo sát của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường (KHCN&MT) của Quốc hội đã có buổi làm việc với Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) về dự thảo Luật Bưu chính sửa đổi.

Báo cáo tại buổi làm việc, đại diện Vietnam Post cho biết, dù giai đoạn 2014-2025 sản lượng bưu chính truyền thống giảm 90% nhưng đơn vị đã quyết liệt chuyển đổi sang logistics thương mại điện tử. Với mạng lưới hơn 12.000 điểm phục vụ, Vietnam Post tiếp tục khẳng định vai trò là hạ tầng thiết yếu và "cánh tay nối dài" của chính quyền trong cung cấp dịch vụ công.

Tại buổi làm việc, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban KHCN&MT Nguyễn Phương Tuấn nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Bưu chính cần đối mặt với thực tế công nghệ phát triển như vũ bão. Đồng thời, ông Nguyễn Phương Tuấn gợi ý 8 nhóm giải pháp trọng tâm cho Vietnam Post, gồm: Tăng cường đào tạo nhân lực số; nghiên cứu công nghệ mới (AI, IoT); mở rộng thị trường và quản lý tài chính hiệu quả.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Phạm Đức Long nhấn mạnh, Luật Bưu chính sửa đổi cần làm rõ khái niệm hạ tầng bưu chính là hạ tầng thiết yếu quốc gia. Theo đó, các định hướng trọng tâm bao gồm: 

i) Phân biệt rõ Bưu chính và Logistics: Tránh chồng chéo nhưng vẫn tận dụng được nền tảng kho bãi, dán nhãn và vận chuyển để phục vụ thương mại điện tử. 

ii) Dịch vụ bưu chính công ích: Khẳng định nghĩa vụ của doanh nghiệp Nhà nước trong việc đảm bảo người dân vùng sâu, vùng xa tiếp cận hàng hóa với chất lượng và giá cả hợp lý. 

iii) Cơ chế quản lý mới: Chuyển từ "tiền kiểm" sang quản lý theo tiêu chuẩn, chuẩn mực; xem xét áp dụng cơ chế thử nghiệm (Sandbox) cho các mô hình kinh doanh mới.

iv) Hỗ trợ tài chính minh bạch: Xây dựng cơ chế bù đắp chi phí cho các dịch vụ công ích đặc thù mà thị trường không thực hiện.

Đoàn khảo sát của Uỷ ban KHCN&MT của Quốc hội ghi nhận các kiến nghị về việc minh bạch cơ chế tài chính cho dịch vụ công ích, luật hóa mã địa chỉ số và ưu tiên quỹ đất cho hạ tầng logistics. Những nội dung này sẽ là cơ sở quan trọng để hoàn thiện dự thảo Luật Bưu chính sửa đổi, nhằm tháo gỡ rào cản, thúc đẩy doanh nghiệp phát triển bình đẳng và hiệu quả trong kỷ nguyên số.