Phát hiện cơ sở sản xuất gần 50.000 đôi giày nghi giả mạo để xuất khẩu sang Hoa Kỳ

Tháng 6/2026, thông qua kênh trao đổi nghiệp vụ với Cơ quan Điều tra An ninh Nội địa Hoa Kỳ (HSI), Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương tiếp nhận thông tin về một đường dây có dấu hiệu tổ chức gia công khoảng 12.000 đôi giày mang nhãn hiệu Nike tại Việt Nam để xuất khẩu sang Hoa Kỳ.

Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước phối hợp với cơ quan chức năng Hoa Kỳ tiến hành xác minh, thu thập thông tin và xây dựng phương án kiểm tra nhằm ngăn chặn nguy cơ tẩu tán hàng hóa. Quá trình xác minh cho thấy quy mô vụ việc lớn hơn nhiều so với thông tin ban đầu, với tổng số hàng hóa liên quan lên tới gần 50.000 đôi giày thành phẩm và sản phẩm đang trong quá trình hoàn thiện.

Theo ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, kết quả điều tra ban đầu cho thấy hiệu quả của cơ chế phối hợp quốc tế trong phát hiện, chia sẻ thông tin và xử lý các vụ việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ có yếu tố nước ngoài.

Ông Trần Hữu Linh nhận định, việc phát hiện vụ việc không chỉ dừng lại ở xử lý một hành vi vi phạm mà còn giúp cơ quan chức năng nhận diện phương thức hoạt động mới của các đường dây sản xuất, buôn bán hàng giả. Các đường dây này có thể liên quan đến nhiều tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước, thậm chí có dấu hiệu thông đồng nhằm hợp thức hóa hoạt động sản xuất và xuất khẩu hàng hóa.

Ngày 16/7/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước ban hành quyết định kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hóa tại Công ty MP, có trụ sở tại TP. Hồ Chí Minh. Cuộc kiểm tra được thực hiện với sự phối hợp của Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an và công an địa phương.

Tại cơ sở sản xuất, đoàn kiểm tra phát hiện doanh nghiệp đang sản xuất, lưu giữ số lượng lớn giày thành phẩm và bán thành phẩm mang các dấu hiệu "Nike", "Nike Air" và "Air Jordan".

Cụ thể, lực lượng chức năng ghi nhận 25.396 đôi giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan, có tổng trị giá hơn 12,3 tỷ đồng. Ngoài ra, tại cơ sở còn có 20.875 đôi mũ giày và 10.800 đôi đế giày mang dấu hiệu Nike đang trong quá trình hoàn thiện, trị giá hơn 11,2 tỷ đồng. Nếu tính theo giá bán trên thị trường, tổng giá trị số hàng hóa ước tính vượt 100 tỷ đồng.

Theo cơ quan chức năng, các sản phẩm được làm giả tinh vi, bằng mắt thường khó phân biệt với hàng chính hãng. Mã xác thực trên từng đôi giày cũng được sao chép từ sản phẩm Nike thật.

Làm việc với đoàn kiểm tra, đại diện doanh nghiệp cho biết toàn bộ hàng hóa được sản xuất theo hợp đồng gia công ký với Công ty F.C.T. Nguyên vật liệu do đối tác nước ngoài cung cấp; Công ty MP thực hiện gia công theo đơn đặt hàng, sau đó xuất trả sản phẩm cho đối tác để đưa ra nước ngoài.

Doanh nghiệp đã xuất trình hợp đồng gia công, thư điện tử trao đổi với đối tác, hồ sơ xuất khẩu và tài liệu được cho là giấy ủy quyền sử dụng nhãn hiệu Nike để giải trình về nguồn gốc lô hàng.

Theo hồ sơ doanh nghiệp cung cấp, từ đầu năm 2026 đến thời điểm kiểm tra, Công ty MP đã xuất khẩu 11 container giày thành phẩm mang nhãn hiệu Nike và Air Jordan sang Hoa Kỳ, với tổng trị giá khai báo hơn 25,46 tỷ đồng.

Tuy nhiên, qua xác minh, Nike Việt Nam và Giám đốc cấp cao Bộ phận Li-xăng toàn cầu của Nike Inc. xác nhận doanh nghiệp này và các đơn vị liên quan chưa từng được Nike cấp giấy phép, ký hợp đồng chuyển giao quyền sử dụng nhãn hiệu hoặc ủy quyền sản xuất, gia công và kinh doanh sản phẩm mang các nhãn hiệu Nike, Nike Air, Air Jordan. Nike cũng không cho phép các tổ chức, cá nhân này đại diện hoặc nhân danh hãng trong hoạt động kinh doanh.

Trên cơ sở kết quả kiểm tra, tài liệu do doanh nghiệp cung cấp, xác nhận của chủ thể quyền và thông tin từ HSI, đoàn kiểm tra nhận định số hàng hóa trên có dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu đang được bảo hộ tại Việt Nam.

Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đã lập biên bản, tạm giữ toàn bộ hàng hóa và áp dụng các biện pháp ngăn chặn theo quy định. Cơ quan chức năng đang tiếp tục xác minh nguồn gốc nguyên liệu, các đối tác trong và ngoài nước, đồng thời củng cố hồ sơ để chuyển cơ quan điều tra xem xét, xử lý.

Vụ việc được đánh giá có quy mô lớn, tính chất phức tạp và yếu tố xuyên biên giới, liên quan đến các tổ chức, doanh nghiệp tại Việt Nam, Hoa Kỳ và Trung Quốc. Phương thức lợi dụng hoạt động gia công quốc tế, sử dụng tài liệu có dấu hiệu giả mạo để hợp thức hóa hàng hóa cũng đặt ra yêu cầu tăng cường phối hợp giữa cơ quan thực thi, chủ thể quyền và lực lượng chức năng quốc tế trong phòng, chống hàng giả và bảo vệ quyền sở hữu công nghiệp.