Sau hợp nhất, tỉnh Quảng Ngãi có hơn 540.000 người dân tộc thiểu số, chiếm khoảng 25,5% dân số toàn tỉnh, với nhiều dân tộc như Xơ Đăng, Ba Na, Gia Rai, Giẻ Triêng, Hrê, Co, Brâu, Rơ Măm… Phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi vì vậy được xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm thu hẹp khoảng cách phát triển và khai thác tốt hơn tiềm năng, lợi thế của từng địa bàn.
Lãnh đạo xã chung tay hỗ trợ người dân trồng cây cà phê, góp phần tạo sinh kế bền vững cho đồng bào dân tộc Xơ Đăng.
Thời gian qua, thông qua Chương trình mục tiêu quốc gia, tỉnh đã đầu tư xây mới, nâng cấp, sửa chữa và duy tu gần 1.000 công trình tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn. Hệ thống giao thông nông thôn, thủy lợi, trường học, trạm y tế, chợ, điện và nước sinh hoạt từng bước được cải thiện, tạo thêm điều kiện phát triển sản xuất và nâng cao đời sống người dân.
Bên cạnh đầu tư hạ tầng, Quảng Ngãi chú trọng hỗ trợ sinh kế và phát triển sản xuất. Từ năm 2022 đến nay, tỉnh đã triển khai 26 dự án hỗ trợ phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị và 399 dự án phát triển cộng đồng. Các dự án góp phần thay đổi phương thức canh tác truyền thống, hình thành liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, đồng thời nâng cao năng lực quản lý, sản xuất và kinh doanh nông sản của người dân.
Qua triển khai Chương trình, tỷ lệ hộ nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số giảm bình quân 4,64% mỗi năm. Tuy nhiên, địa phương cũng nhìn nhận một số hạn chế về tiến độ thực hiện, năng lực đội ngũ ở cơ sở, công tác phối hợp, kiểm tra và giám sát.
Trong giai đoạn tới, Quảng Ngãi định hướng chuyển mạnh từ hỗ trợ trực tiếp sang hỗ trợ về cách làm, kỹ năng quản lý và kết nối thị trường. Các địa phương miền núi được khuyến khích phát huy tinh thần tự lực của từng hộ dân, vai trò tự chủ của hợp tác xã và các nhóm nông dân; đồng thời xây dựng các mô hình sản xuất có kỹ thuật tiên tiến, phát triển hợp tác xã theo hướng thị trường và tạo điều kiện cho người trẻ khởi nghiệp.
Tỉnh cũng hướng tới mở rộng các dự án liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị và dự án phát triển cộng đồng, qua đó tạo thêm việc làm tại chỗ, nâng cao thu nhập và tăng khả năng tham gia sản xuất hàng hóa của người dân.
Theo định hướng đến năm 2030, Quảng Ngãi phấn đấu 100% hộ đồng bào dân tộc thiểu số có đất ở, đất sản xuất và cơ bản không còn hộ nghèo.
Từ đầu tư hạ tầng đến đổi mới phương thức hỗ trợ, Quảng Ngãi đang hướng tới nâng cao năng lực nội tại của cộng đồng, giúp người dân chủ động hơn trong tổ chức sản xuất, tham gia liên kết thị trường và từng bước ổn định sinh kế.
