457/457 đại biểu tán thành thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường

Với 100% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, trong phiên họp sáng ngày 13/11/2026 Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, hướng tới bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và nâng cao độ tin cậy của kết quả đo.

Sáng ngày 13/11/2026, dưới sự chủ trì điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường với kết quả 457/457 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, đạt 100% số đại biểu tham gia biểu quyết và 91,40% tổng số đại biểu Quốc hội.

Trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, Bộ trưởng Bộ KH&CN Vũ Hải Quân cho biết, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ KH&CN phối hợp chặt chẽ với cơ quan chủ trì thẩm tra và các cơ quan liên quan nghiên cứu, tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật. 

Trên cơ sở Kết luận số 358 ngày 12/11/2026 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, dự thảo tiếp tục được rà soát, hoàn thiện cả về nội dung và kỹ thuật lập pháp, bảo đảm tính thống nhất với hệ thống pháp luật, đồng bộ giữa các quy định và khả thi trong tổ chức thực hiện.

Nhấn mạnh vai trò của đo lường trong đời sống kinh tế - xã hội, Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết, hoạt động đo lường gắn trực tiếp với quyền lợi của người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Kết quả đo chính xác là cơ sở để người dân thanh toán đúng lượng điện, nước, xăng dầu đã sử dụng; giúp đội ngũ y tế có thông tin tin cậy phục vụ chẩn đoán, điều trị; đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp kiểm soát chất lượng, tiết kiệm nguyên liệu và đưa sản phẩm ra thị trường.

Trong nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, năng lực đo lường quyết định khả năng kiểm chứng kết quả nghiên cứu, làm chủ quy trình và phát triển sản phẩm mới. Vì vậy, đầu tư cho đo lường cần được nhìn nhận là đầu tư cho năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. 

Việc sửa đổi Luật Đo lường lần này nhằm khắc phục những bất cập trong thực tiễn thi hành, đồng thời tạo cơ sở pháp lý đáp ứng yêu cầu phát triển mới, góp phần thể chế hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Ba định hướng lớn trong sửa đổi Luật Đo lường

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết, dự thảo Luật sau khi được tiếp thu, chỉnh lý tập trung vào 3 định hướng lớn.

Thứ nhất, đổi mới phương thức quản lý nhằm bảo vệ tốt hơn quyền lợi người dân và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp. Theo đó, hoạt động quản lý đo lường sẽ tập trung vào những lĩnh vực có nguy cơ gây thiệt hại, tác động trực tiếp đến sức khỏe, an toàn và quyền lợi của người dân.

Việc cắt giảm thủ tục hành chính, giảm hoạt động kiểm tra phải gắn với trách nhiệm tuân thủ pháp luật của tổ chức, cá nhân và năng lực phát hiện, xử lý vi phạm của cơ quan quản lý. Mục tiêu là tạo điều kiện để doanh nghiệp thực hiện tốt các quy định, đồng thời kiểm soát chặt chẽ hành vi gian lận trong đo lường.

Hiệu quả cải cách cần được thể hiện bằng việc giảm thời gian, chi phí tuân thủ, đồng thời nâng cao độ tin cậy của kết quả đo.

Thứ hai, tạo cơ sở pháp lý cho chuyển đổi số trong hoạt động đo lường. Trong bối cảnh phương tiện đo ngày càng phụ thuộc vào phần mềm, kết nối mạng và xử lý dữ liệu, yêu cầu quản lý không chỉ dừng ở phương tiện đo mà còn phải bao quát phần mềm và dữ liệu hình thành trong quá trình đo.

Bộ trưởng nhấn mạnh, kết quả đo phải bảo đảm độ tin cậy, có khả năng kiểm tra, xác nhận khi cần thiết. Do đó, chuyển đổi số trong lĩnh vực đo lường phải gắn với bảo vệ tính toàn vẹn của dữ liệu, phòng ngừa hành vi can thiệp trái phép và bảo đảm căn cứ giải quyết khi phát sinh tranh chấp.

Thứ ba, phát triển năng lực kỹ thuật đo lường phục vụ sản xuất, nghiên cứu, phát triển, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Theo Bộ trưởng Vũ Hải Quân, hiệu quả thực thi các quy định của luật phụ thuộc lớn vào năng lực kỹ thuật đo lường. Nếu thiếu chuẩn đo lường, thiết bị và nhân lực chuyên môn, doanh nghiệp có thể phải chờ đợi hoặc gửi phương tiện, mẫu đo ra nước ngoài, gây tốn kém chi phí và thời gian.

Vì vậy, cần phát triển hạ tầng kỹ thuật đo lường có trọng tâm, phù hợp với nhu cầu của từng ngành, lĩnh vực và địa phương; kết nối, khai thác hiệu quả năng lực hiện có; khuyến khích doanh nghiệp tham gia đầu tư, chủ động bảo đảm đo lường trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Qua đó, nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc tế.

Bộ trưởng nhấn mạnh, nhiệm vụ quan trọng tiếp theo là đưa các quy định của pháp luật vào thực tiễn một cách đồng bộ, khả thi. Chính phủ sẽ chỉ đạo khẩn trương xây dựng, kịp thời ban hành theo thẩm quyền và chỉ đạo các Bộ, cơ quan liên quan ban hành đầy đủ các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành luật, đảm bảo khi luật có hiệu lực thi hành thì có các văn bản hướng dẫn đồng bộ, không để khoảng trống pháp lý trong tổ chức thực hiện.

Trách nhiệm của từng cấp, từng cơ quan sẽ được hướng dẫn rõ, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Việc phân cấp phải đi cùng với hướng dẫn chuyên môn, đào tạo nhân lực và bảo đảm điều kiện thực thi. 

Hiệu quả thi hành luật cần được đánh giá bằng những kết quả cụ thể, người dân được bảo vệ tốt hơn trước gian lận đo lường, doanh nghiệp giảm được chi phí, tổn thất trong sản xuất, cơ quan quản lý phát hiện và xử lý vi phạm kịp thời. Chính phủ mong tiếp tục nhận được sự giám sát của Quốc hội, các ĐBQH và sự phối hợp của các cơ quan trong quá trình tổ chức thực hiện.