Vướng mắc về nghĩa vụ làm chứng nhận hợp quy đối với hàng thép
Đinh Thị Nga - 10:36 03/11/2026
1. Căn cứ và tình huống phát sinh Doanh nghiệp có nhập khẩu hàng hóa thuộc Mục 5.2 và Mục 5.6 Phụ lục II – Danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ, ban hành kèm theo Thông tư số 36/2026/TT-BKHCN ngày 30.6.2026 của Bộ Khoa học và Công nghệ. Theo yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng tại Phụ lục II, hàng hóa thuộc các mục nêu trên thực hiện: • Công bố phù hợp quy chuẩn kỹ thuật tương ứng trên cơ sở: o Kết quả chứng nhận hợp quy của tổ chức chứng nhận được công nhận hoặc được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định theo quy định của pháp luật về tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa, hoặc: o Kết quả tự đánh giá của tổ chức, cá nhân. • Phương thức đánh giá sự phù hợp: áp dụng Phương thức 5 hoặc Phương thức 7 theo Thông tư số 14/2026/TT-BKHCN. • Hàng hóa nhập khẩu thực hiện công bố hợp quy trước khi lưu thông trên thị trường. Tuy nhiên, đối với trường hợp thực tế của Doanh nghiệp, hàng hóa nhập khẩu nêu trên là nguyên vật liệu được đưa trực tiếp vào quá trình sản xuất tại nhà máy của doanh nghiệp, chỉ sử dụng nội bộ làm đầu vào sản xuất, không bán, không phân phối và không trực tiếp đưa nguyên vật liệu nhập khẩu ra lưu thông trên thị trường. Theo nội dung hướng dẫn tại Công văn số 3618/TĐC-HCHQ ngày 11.09.2026, đối với trường hợp hàng hóa nhập khẩu chỉ được sử dụng nội bộ trong quá trình sản xuất, chưa đưa ra lưu thông trên thị trường thì chưa phát sinh nghĩa vụ công bố hợp quy. Từ thực tế nêu trên, Công ty nhận thấy cần làm rõ việc áp dụng quy định giữa nghĩa vụ công bố hợp quy và nghĩa vụ chứng nhận hợp quy đánh giá sự phù hợp đối với nguyên vật liệu nhập khẩu chỉ sử dụng nội bộ cho hoạt động sản xuất. 2. Nội dung kính đề nghị hướng dẫn. Để Công ty có cơ sở thực hiện thống nhất trong quá trình nhập khẩu và làm việc với cơ quan Hải quan, cơ quan kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa, kính đề nghị Quý Cơ quan hướng dẫn cụ thể các nội dung sau: Thứ nhất: Trường hợp hàng hóa nhập khẩu thuộc Mục 5.2 và Mục 5.6 Phụ lục II Thông tư số 36 2026 TT-BKHCN nhưng hàng hóa chỉ được sử dụng làm nguyên vật liệu phục vụ trực tiếp quá trình sản xuất của doanh nghiệp, không bán, không phân phối và không trực tiếp đưa ra lưu thông trên thị trường, do đó chưa phát sinh nghĩa vụ công bố hợp quy, thì: Doanh nghiệp có phải thực hiện chứng nhận hợp quy đánh giá sự phù hợp đối với nguyên vật liệu nhập khẩu này hay không Trường hợp không phải thực hiện chứng nhận hợp quy, kính đề nghị Quý Cơ quan hướng dẫn hồ sơ, tài liệu hoặc hình thức chứng minh cần thiết để doanh nghiệp xuất trình với cơ quan Hải quan cơ quan kiểm tra chất lượng khi thực hiện thủ tục nhập khẩu. Thứ hai: Trường hợp doanh nghiệp vẫn phải thực hiện chứng nhận hợp quy đối với nguyên vật liệu nhập khẩu nêu trên, kính đề nghị Quý Cơ quan hướng dẫn: Đối với các lô hàng nhập khẩu tiếp theo có cùng nhà sản xuất, cùng tên hàng, chủng loại, cấu tạo chất liệu, đặc tính kỹ thuật, công dụng, quy chuẩn kỹ thuật áp dụng và không có thay đổi ảnh hưởng đến sự phù hợp của sản phẩm, doanh nghiệp có phải thực hiện chứng nhận hợp quy riêng cho từng lô hàng nhập khẩu hay có thể sử dụng kết quả Giấy chứng nhận hợp quy đã được cấp trước đó Trường hợp nào doanh nghiệp phải thực hiện đánh giá chứng nhận lại hoặc thử nghiệm lại đối với lô hàng mới . Thứ ba: Kính đề nghị Quý Cơ quan xác nhận đối với trường hợp nguyên vật liệu nhập khẩu chỉ sử dụng nội bộ trong quá trình sản xuất nêu trên, doanh nghiệp phải thực hiện những thủ tục quản lý chất lượng nào tại thời điểm nhập khẩu để có đầy đủ cơ sở thực hiện thủ tục hải quan và đưa nguyên vật liệu về phục vụ sản xuất. 3. Kiến nghị Công ty kính đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia xem xét và có ý kiến hướng dẫn bằng văn bản để Công ty có cơ sở thực hiện đúng và thống nhất với cơ quan Hải quan và các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan. Xin trân trọng cảm ơn
Trả lời
1. Căn cứ khoản 1 Điều 82 Nghị định số 37/2026/NĐ-CP, đối với hàng hóa nhập khẩu thuộc danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình, tổ chức, cá nhân nhập khẩu không phải thực hiện kiểm tra chất lượng khi nhập khẩu nhưng phải thực hiện công bố hợp quy phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng trước khi đưa hàng hóa ra lưu thông trên thị trường. Theo đó, Giấy chứng nhận hợp quy, bản công bố hợp quy không phải là tài liệu phải nộp hoặc xuất trình tại khâu nhập khẩu đối với loại hàng hóa này; hồ sơ hải quan và việc thông quan thực hiện theo quy định của pháp luật về hải quan. Pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa không quy định thủ tục xác nhận hoặc hồ sơ riêng để chứng minh mục đích sử dụng nội bộ tại thời điểm nhập khẩu. Công ty tự kê khai mục đích sử dụng và tự lưu giữ hồ sơ để phục vụ công tác hậu kiểm. Theo khoản 9 Điều 3 Nghị định này, “lưu thông” là toàn bộ hoạt động đưa sản phẩm, hàng hóa ra thị trường; do đó, các hoạt động vận chuyển, bảo quản, lưu giữ nội bộ phục vụ sản xuất của chính doanh nghiệp chưa được coi là lưu thông nếu hàng hóa không được đưa ra thị trường.
Trường hợp hàng hóa nhập khẩu thuộc Mục 5.2, Mục 5.6 Phụ lục II Thông tư số 36/2026/TT-BKHCN chỉ được sử dụng làm nguyên vật liệu đưa trực tiếp vào quá trình sản xuất của chính doanh nghiệp, không bán, không chuyển nhượng, không phân phối và thực tế không được đưa ra lưu thông trên thị trường Việt Nam thì chưa phát sinh nghĩa vụ công bố hợp quy theo khoản 1 Điều 82 Nghị định số 37/2026/NĐ-CP, và theo đó cũng chưa phát sinh yêu cầu phải thực hiện chứng nhận hợp quy hoặc tự đánh giá sự phù hợp đối với chính lô nguyên vật liệu đó, phù hợp với hướng dẫn tại Công văn số 3618/TĐC-HCHQ ngày 11/9/2026.
Trường hợp nguyên vật liệu nhập khẩu được bán, chuyển nhượng, thanh lý hoặc đưa ra lưu thông trên thị trường Việt Nam dưới bất kỳ hình thức nào, Công ty phải hoàn thành việc đánh giá sự phù hợp và công bố hợp quy trước thời điểm đưa hàng hóa ra lưu thông.
Trường hợp sản phẩm do Công ty sản xuất từ nguyên vật liệu này thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng thì phải thực hiện đầy đủ yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng với mức độ rủi ro trước khi đưa sản phẩm ra lưu thông trên thị trường.
2. Về việc thực hiện chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy đối với các lô hàng tiếp theo, Ủy ban đã giải đáp ở mục 4 Công văn số 3618/TĐC-HCHQ ngày 11/9/2026: Đối với các lô hàng nhập khẩu tiếp theo, khoản 5 Điều 86 Nghị định số 37/2026/NĐ-CP quy định hàng hóa nhập khẩu có mức độ rủi ro trung bình đã thực hiện công bố hợp quy đối với lô hàng trước đó thì không phải thực hiện lại việc công bố hợp quy khi lô hàng tiếp theo có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật, cơ sở sản xuất và xuất xứ. Việc không phải thực hiện lại công bố hợp quy không đồng nghĩa trong mọi trường hợp với việc không phải thực hiện lại hoạt động đánh giá, chứng nhận hợp quy; nội dung này được xác định theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng và phương thức đánh giá sự phù hợp được áp dụng.